Structured output - model javobini erkin matn emas, oldindan kelishilgan formatda olish usuli. Masalan, JSON obyekt, ro‘yxat, status, kategoriya yoki tool argumentlari. Lekin format so‘rashning o‘zi yetmaydi. Natijani schema validation orqali tekshirish kerak.

Bu mavzu structured output haqida gapirganda eng amaliy qism. Model “JSON qaytaraman” deyishi mumkin, lekin maydon nomini adashtirishi, kerakli qiymatni tashlab ketishi yoki noto‘g‘ri turdagi qiymat berishi mumkin.

Schema nima?

Schema - kutilayotgan natija shartnomasi. Unda qaysi maydonlar bo‘lishi, qaysi biri majburiyligi, qiymat turi va ayrim hollarda ruxsat etilgan variantlar yoziladi. Masalan, “status faqat approved, rejected yoki needs_review bo‘lishi mumkin” degan qoida schema ichiga kiradi.

Nega prompt yetmaydi?

Prompt modelga niyatni tushuntiradi. Schema esa natijani dasturiy tekshiradi. Faqat promptga tayanilsa, tizim ba’zan yaroqsiz javobni haqiqiy natija deb qabul qiladi. Bu ayniqsa tool call, forma to‘ldirish, buyurtma yaratish yoki avtomatik qaror chiqarishda xavfli.

Tekshirishda nimalarga qaraladi?

• majburiy maydonlar bormi,
• qiymatlar to‘g‘ri turdami,
• enum qiymatlar ruxsat etilgan ro‘yxatdami,
• sonlar, sana va URLlar kutilgan chegaradami,
• ortiqcha yoki xavfli maydonlar yo‘qmi.

Validation xato topsa, tizim darhol action bajarmasligi kerak. Eng oddiy yechim - modeldan tuzatishni so‘rash. Muhimroq joylarda esa natijani inson ko‘rib chiqishi yoki vazifa to‘xtatilishi kerak.

Eval bilan aloqasi

Eval umumiy sifatni o‘lchasa, schema validation aniq format shartlariga javob beradi. Ikkalasi bir xil emas. Javob mazmunan yaxshi bo‘lishi mumkin, lekin schema’dan o‘tmasa, avtomatik workflow uchun yaroqsiz bo‘ladi.

Xulosa

Structured output faqat chiroyli JSON emas. U dastur ishonishi mumkin bo‘lgan shartnoma bo‘lishi kerak. Schema validation shu shartnomaning amaliy nazorati.